Schilderijen

De Magische verwondering van Maria Madelon van Velthoven

 – Gebouwen gaan altijd over mensen –

Wat doet een gebouw met mensen, werkt het beknellend of geeft het juist kracht? Daar ben ik nieuwsgierig naar. Gebouwen zijn het levend bewijs van de geschiedenis. Een gebouw overleeft niet alleen de geschiedenis, maar draagt tegelijkertijd die geschiedenis in zich. Bovenal vertelt een gebouw een verhaal van en over mensen. Het is immers door mensen gebouwd en gebruikt. Gebouwen hebben invloed op mensen en dus hebben de makers via dat gebouw macht over mensen – hetzij bewust, hetzij onbewust.

Als kunstenaar verbind ik me met een gebouw maar laat het ook weer gaan. In feite maak ik een gebouw opnieuw. Ik haal het uit de dagelijkse context zonder dat ik de werkelijkheid verander – het gebouw blijft immers gewoon staan. Maar doordat ik het anders benader, wordt het een ander gebouw. De invalshoek wordt letterlijk veranderd en daarmee verandert ook de invloed van dat gebouw op mensen.

In Berlijn heb ik bijv. bewust voor bekende gebouwen gekozen. Iedereen kent die gebouwen, ze staan voor macht of prestige – of voor twee werelden die eerst gescheiden en nu weer verbonden zijn. Ik bestudeer die gebouwen minutieus om ze daarna te openen en me te laten verwonderen.

Dat geldt ook voor de kijker. De eerste blik op mijn schilderij is er een van herkenning en verbinding. Daarna kunnen ze dat beeld direct loslaten. Daarmee wordt de kijker uitgenodigd om anders te kijken – ook in zichzelf. Het gebouw, het bekende beeld roept een herinnering op, maar het perspectief is anders. Klopt de herinnering dan nog?

Juist Berlijn nodigt uit om gebouwen te schilderen. Hier worden telkens twee werelden uit elkaar gehaald en daarna met elkaar verbonden. Het is een stad van andersdenkenden, van vrijheid. Tegelijkertijd is het een stad vol prestigieuze bouwprojecten waarbij het gebouw centraal staat. Wat gebeurt er als ik het gebouw de vrijheid geef? Laat het gebouw dan anders naar zich kijken?

Die vertaling is mijn manier van revolutie voeren. Zachte revolutie. Ik wil niet afbreken wat al gemaakt is. Daar hebben mensen met liefde en overtuiging aan gewerkt. Maar ik mag er wel met een knipoog naar kijken en er mijn interpretatie aan geven.

In mijn werk klap ik de gebouwen letterlijk uit. Daardoor ontstaat als het ware een nieuwe wereld of een nieuwe stad. Het gebouw als metafoor. Mensen kun je ook als “gebouw” zien. Een mens heeft alles in zich: herinnering, wijsheid, verlangen. Dat zijn allemaal kamers waar je in kunt gaan. De mensheid is in feite een heel groot complex gebouw dat uitgeklapt mag worden en zich mag openen.